نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد اقتصاد، گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

3 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

چکیده

با توجه به نقش ویژه و حساس بانک‌ها در نظام اقتصادی کشور، بروز هرگونه اختلال یا ناکارامدی در سیستم بانک‌ها و کاهش عملکرد آنها، به‌طور مستقیم بر فعالیت‌های مالی جامعه مؤثر است. بر همین اساس، در تحقیق حاضر به بررسی تأثیر نرخ بهره بر سودآوری بانکی دو کشور ایران و آمریکا طی دوره ۱۹۹۰ تا ۲۰۱۹ به روش رگرسیونی و سری‌های زمانی GMM پرداخته شده است. نتایج نشان داد نرخ بهره اثرات معنادار بر سودآوری بانکی در بخش اسلامی و بخش متعارف داشته است با این تفاوت که این اثرگذاری در بخش اسلامی مثبت و در بخش متعارف منفی بوده است. دلیل اثرگذاری متفاوت می‌تواند تفاوت در ماهیت نرخ بهره در بخش اسلامی و متعارف باشد، زیرا در بانکداری متداول؛ نرخ بهره مبتنی بر ربا بوده است که به دلیل انفکاک بخش بانکی از بخش واقعی اقتصاد، می‌تواند در بلندمدت برای سودآوری بخش بانکی مضر باشد، ولی در بخش اسلامی، نرخ بهره مبتنی بر به اشتراک‌گذاری ریسک بوده و عملکرد بخش بانکی به بخش واقعی اقتصاد وابسته است؛ بنابراین توصیه می‌شود کشورهایی که دارای سیستم بانکداری مبتنی بر ربا هستند، اصلاحات مورد نیاز جهت اسلامی‌سازی سیستم بانکداری را در دستور کار قرار دهند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Analytical Study of the Effect of Interest Rates on Bank Profitability (Comparison of Islmic and Conventional Banking)

نویسندگان [English]

  • Akbar Rahimifard 1
  • Mohammd Reza Ranjbar Fallah 2
  • Samira Motaghi 3

1 Graduated Master in Economics, Department of Economics, Payam Noor University, Tehran, Iran.

2 Assistant Professor, Department of Economics, Payam Noor University, Tehran, Iran.

3 Associate Professor, Department of Economics, Payam Noor University, Tehran, Iran.

چکیده [English]

Due to the special and sensitive role of banks in the country's economic system, the occurrence of any disruption or inefficiency in the banking system and the reduction of their performance, directly affects the financial activities of society. Accordingly, in the present study, the effect of interest rates on the banking profitability of Iran and the United States during the period 1990 to 2019 has been investigated by regression method and GMM time series. The results showed that interest rates had significant effects on bank profitability in the Islamic sector and the conventional sector, with the difference that this effect was positive in the Islamic sector and negative in the conventional sector. The reason for the different effect can be the difference in the nature of interest rates in the Islamic and conventional sectors, because in conventional banking; Interest rates are based on usury, which due to the separation of the banking sector from the real sector of the economy, can be detrimental to the profitability of the banking sector in the long run, but in the Islamic sector, interest rates are based on risk sharing and banking performance to the real sector. It Depends. Therefore, it is recommended that countries with usury-based banking systems put on the agenda the reforms needed to Islamize the banking system.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Islamic banking
  • conventional banking
  • Interest rates
  • profit
  • GMM
  • Method
 سیاهه منابع
الف - منابع فارسی:
رفیعی، ثریا، کریم امامی، و فرهاد غفاری. «تأثیر سیاست‌های پولی بر عملکرد بانک‌ها با استفاده از مدل تعادل عمومی پویای تصادفی (DSGE)»، فصلنامه پژوهشنامه اقتصادی ۱۹، شماره ۷۲ (بهار ۱۳۹۸): ۱-۳۶.
سلیمانی هفشجانی، فرزانه. «بررسی تأثیر شاخص‌های کلان اقتصادی و بانکی بر میزان سودآوری بانک صادرات ایران»، (دومین همایش بین‌المللی و چهارمین همایش ملی پژوهش‌های مدیریت و علوم انسانی، تهران، آذر ۱۳۹۶). https://civilica.com/doc/713890
کوشکی، مونا، و شادی شاهوردیانی. «بررسی ارتباط بین نسبت‌های مهم بانکی و شاخص بانکداری غیر سنتی بانک‌ها در نظام بانکی کشور بر میزان سودآوری بانک‌ها»، (سومین کنفرانس بین‌المللی حسابداری، اقتصاد و مدیریت مالی، تهران، آبان ۱۳۹۵).
گجراتی، دامودار.  مبانی اقتصاد سنجی. ترجمه حمید ابریشمی. جلد دوم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران، 1389.
مهربان‌پور، محمدرضا، محمدمهدی نادری نور عینی، عفت اینالو، و الهام اشعری. «عوامل مؤثر بر سودآوری بانک‌ها»، فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات تجربی حسابداری مالی ۱۴، شماره ۵۴ (تابستان ۱۳۹۶): ۱۱۴-۱۳۴. https://civilica.com./doc/889499/
نظریان، رافیک، و رقیه عزیزیان فرد. «بررسی عوامل مؤثر بر حاشیه نرخ سود بانک‌ها در ایران»، فصلنامه سیاست‌های مالی و اقتصادی ۴، شماره ۱۴ (تابستان ۱۳۹۵): ۷۳-۱۰۶. http://qjfep.ir/article-1-468-fa.html
ب -منابع لاتین:
Aydemir, Resul, and Gokhan Ovenc. “Interest rates, the yield curve and bank profitability in an emerging market economy.” Economic Systems 40, no. 4 (December 2016): 670-682. htt//dx.doi:10.1016/j.ecosys.2016.04.003.
Baldini, Alfredo, Jaromir Benes, Andrew Berg, Mai Dao, and Rafel Portillo. “Monetary Policy in, Low Income Countries in the Face of the Global Crisis: The case of Zambia.” IMF Working Paper: Research Department and African Department WP/12/94 (April 2017): 4-46.
Borio, Claudio, Leonardo Gambacorta, and Boris Hofmann. “The influence of monetary policy on bank profitability)Impact on non –interest income).” BIS Working Papers, no. 514 (October 2015): 1-37.
Diebold, Francis X., and Glenn D. Rudebusch. “Yied Cure Modeling and Forecating: the Dynamic Nelson –Siegel Approach.” In The Econometric and Tinbergen Institutes Lectures, N.P: Princeton University Press, June 2013. https://doi.org/10.1515/9781400845415 .
Duran, Murat, Ozcan Gulserim, Ozlu PinarPinar, and Unalmis D. “Measuring the Impact of Monetary Policy on Asset Prices in Turkey.” Journal of Economics Letters 114, no. 1 (November 2018): 29-31. httsps://ideas.rpec.org/p/tcb/wpaper/1820 .
Kunt, Ash Demirguc, and Harry Huizinga. “Determinants of Commercial Bank Interest Margins and Profitability: Some International Evidence.” The World Bank EconomicReview 13, no. 2 (May 1999): 379-408. https://www..jstor.org/stable/ 3990103.
Lopez, Jose A., Andrew Kenan Rose, and Mark M. Spiegel. “Why have negative nominal interest rates had such a small effect on bank performance? Cross country evidence.” European Economic Review 124 (May 2020), 103402.
Lütkepohl, Helmut, and Aleksei Netšunajev. “The Relation between Monetary Policy and the Stock Market in Europe.” MDPI, Econometrics 6, no. 3 (March 2018):1-14. htts://doi.org/10.3390/econometrics 6030036.
Martins, António Miguel, Ana Paula Serra, and Simon Stevenson. “Determinants of real estate bank profitability.” Research in International Business and Finance 49 (October 2019): 282-300. https://doi:orgll.1016/j-ribaf2019.04.004.
Raymond, F. D. D.Chaudron. “Bank's interest rate risk and profitability in a prolonged environment of low interest rates.” Journal of Banking & Finance 89 (April 2018): 94-104.
Zaman, Rashid, Muhammad Arslan, Muhammad Sohail, and Dr Rashida Khatoon Malik. “The Impact of Monetary Policy on Financial Performance: Evidence from Banking Sector of Pakistan.” Journal of Basic and Applied Scientific Research 4, no. 8 (June 2014): 119-123.
CAPTCHA Image