دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی

دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی

تاثیر شوک‌های قیمت نفت بر بازدهی سهام شرکت‌های صادراتی بورس اوراق بهادار تهران: تمایز بین شوک‌های موقت و دائمی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحدکرمان، کرمان، ایران.
2 استادیار، دانشکده اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحدکرمان، کرمان، ایران.
3 استاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
چکیده
این تحقیق به دنبال بررسی تأثیر شوک‌های قیمت نفت بر بازدهی سهام شرکت‌های صادراتی ایران در دوره 01/1399-04/1399 با استفاده از روش SVAR است. برای تفکیک شوک‌های موقت و دائمی قیمت نفت از تکنیک بلانچارد-کوا استفاده شد. نتایج نشان داد که عکس‌العمل بازدهی سهام شرکت‌های صادراتی به شوک‌های موقت قیمت نفت در صنایع دارویی، صنایع و ماشین‌آلات و تجهیزات، صنایع غذایی و صنایع کاشی و سرامیک از دوره اول تا سوم مثبت است، اما از دوره چهارم عکس‌العمل آن کاهش یافته است و در بلندمدت کاملاً تعدیل می‌شود؛ اما عکس‌العمل بازدهی سهام صنایع خودرو و قطعات، صنایع شیمیایی، صنایع سیمان و آهک و گچ و صنایع فلزات اساسی در دور اول تا دوم منفی بوده است، ولی از دوره سوم عکس‌العمل بازدهی این صنایع مثبت و افزایشی شده است: اما در بلندمدت تعدیل شده است و به صفر می‌رسد. همچنین نتایج نشان داد که بازدهی سهام شرکت‌های صادراتی نسبت به شوک‌های دائمی قیمت نفت در دوره اول عکس‌العمل منفی دارند، اما از دوره دوم شروع به افزایش می‌کند، حتی تا دوره چهارم به‌صورت مثبت ادامه پیدا کرده است. با این حال از دوره پنجم تا دهم عکس‌العمل مثبت آنها به‌طور کامل تعدیل شده است؛ بنابراین شوک‌های دائمی قیمت نفت بلافاصله بازدهی سهام شرکت‌های صادراتی را کاهش می‌دهد، ولی با گذشت زمان عکس‌العمل بازدهی به شوک‌های دائمی رو به افزایش می‌رود، اما در دوره‌های بلندمدت واکنشی به شوک‌های نفتی نشان نمی‌دهند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

The Impact of Oil Price Shocks on Stock Returns of Exporting Companies on the Tehran Stock Market Returns: Distinguishing between Temporary and Permanent Shocks

نویسندگان English

Mohammad Reza Akbari 1
REZA Zeinalzadeh 2
Seyed Abdolmajid Jalaee Sfandabadi 3
1 PhD student in Economics, Faculty of Economy, Islamic Azad University, Kerman Branch, Kerman, Iran.
2 Assistant Professor, Faculty of Economy, Islamic Azad University, Kerman Branch, Kerman, Iran.
3 Professor, Faculty of Economy, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran.
چکیده English

This study investigates the impact of oil price shocks on the stock returns of export-oriented companies in Iran over the period from January 2014 to April 2020, employing a structural vector autoregressive (SVAR) model. To disentangle temporary from permanent oil price shocks, the Blanchard-Quah decomposition technique is applied. The results reveal that the response of stock returns to temporary oil price shocks varies across industries. In the pharmaceutical, machinery and equipment, food industries, and tile and ceramic sectors, stock returns respond positively from the first to the third period; however, from the fourth period onward, the effect diminishes and is fully absorbed in the long run. Conversely, in the automotive and parts, chemical industries, cement, lime and plaster, and basic metal industries, stock returns exhibit a negative response during the first two periods, turning positive and increasing from the third period before fully adjusting to zero in the long run. Regarding permanent oil price shocks, the findings indicate an immediate negative response in stock returns across export companies during the first period, followed by a gradual increase from the second period, with positive effects persisting through the fourth period. From the fifth to the tenth period, however, the positive response is completely adjusted, suggesting that permanent oil price shocks exert only transitory effects on the stock returns of exporting firms.

کلیدواژه‌ها English

Oil Price
Stock Returns
Export Companies
Blanchard-Quah Decomposition
سیاهه منابع
الف- منابع فارسی:
ابونوری، اسمعیل، و حامد ضیاءالدین. «بازدهی و تلاطم بین قیمت جهانی نفت و شاخص بازار سهام در کشورهای عضو اوپک»، فصلنامه مدلسازی اقتصادی 14، شماره 1 (1399): 1-24.
بنی اسدی، مصطفی، و رضا محسنی. «اثر شوک‌های دائمی و موقت بهره‌وری بر شدت مصرف انرژی در ایران (کاربرد روش بلانچارد-کوا)»، فصلنامه اقتصاد انرژی ایران 3، شماره 10 (1393): 41-65.
ثقفی، علی، و رضا قنبریان. «بررسی رابطه پویا بین قیمت نفت و شاخص‌های بازار سرمایه در ایران»، فصلنامه تحقیقات مدلسازی اقتصادی، شماره 20 (1394): 193-216.
حسینی، سید مهدی، و امیر دادرس مقدم. «مدل‌سازی شوک‌های پول، مالی بر بازده سهام و صنایع بورسی کشور»، دو فصلنامه علمی بررسی مسائل اقتصاد ایران 9، شماره 1 (1401): 125-159.
حیدری، حسن، و سحر بشیری. «بررسی رابطه بین نااطمینانی نرخ واقعی ارز و شاخص قیمت سهام در بورس اوراق بهادار تهران»، تحقیقات مدل‌سازی اقتصادی 3، شماره 9 (1391): 71-92.
دادرس مقدم، امیر، سید مهدی حسینی، محمدحسین کریم، حسین بدیع فرزین، و محمد نوروزیان. «مدل‌سازی و تأثیر شوک‌های اقتصادی بر بازده سهام صنایع غذایی»، مجله علوم و صنایع غذایی ایران 19، شماره 124 (1401): 315-326.
دموری، داریوش، و نگار میرزاد. «بررسی حافظه بلندمدت در نوسانات پویا: رابطه بین بازده سهام و نرخ ارز»، مدیریت دارایی و تأمین مالی 6، شماره 3 (1397): 147-164.
صالحی، اله‌کرم، و مریم حموله علی‌پور. «تأثیر شوک‌های قیمت نفت خام بر بازده سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس و اوراق بهادار تهران»، فصلنامه چشم‌انداز حسابداری و مدیریت 1، شماره 3 (1397): 69-85.
صرافی زنجانی، محمد، و نادر مهرگان. «اثر نامتقارن ریسک نرخ ارز بر شاخص سهام صنایع صادرات محور با استفاده از مدل NARDL»، فصلنامه تحقیقات مدل‌سازی اقتصادی 9، شماره 33 (1397): 89-116.
عسگرنژاد نوری، باقر. «عوامل مؤثر بر بازده سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس و اوراق بهادار تهران: رویکرد فراتحلیل»، فصلنامه علمی-پژوهشی مدیریت دارایی و تأمین مالی 6، شماره 1 (1397): 29-50.
فتاحی، شهرام، سمیه اعظمی، و شیدا عباسی شاکرم. «تأثیر نااطمینانی قیمت نفت بر وابستگی متقابل بازارهای سهام کشورهای منتخب در حال توسعه: رویکرد پانل جاذبه پویا»، فصلنامه مدلسازی اقتصادسنجی 4، شماره 1 (1397): 145-172.
مردانی، علی، علی ناظمی اشتی، و مهدی نظرآقایی. «تأثیر نوسانات قیمت نفت بر بازده سهام با توجه به وضعیت شاخص ثبات سیاسی کشورهای تولیدکننده نفت»، فصلنامه پیشرفت و توسعه اقتصادی استان کرمانشاه 1، شماره 2 (1400): 58-81.
ناهیدی امیرخیز، محمدرضا. «تأثیر نامتقارن نوسان نرخ ارز بر بازده سهام در بازار سرمایه ایران»، فصلنامه اقتصاد محاسباتی 1، شماره 2 (1401): 87-106.
 
ب- منابع لاتین:
Alamgir, Farzana, and Sakib Bin Amin. “The Nexus between Oil Price and Stock Market: Evidence from South Asia.” Energy Reports 7 (2021): 693-703.
Basher, Syed Abul, Alfred A. Haug, and Perry Sadorsky. “Oil Prices, Exchange Rates and Emerging Stock Markets.” Energy Economics 34, no. 1 (2012): 227-240.
Blanchard, Olivier J., and Danny Quah. “The Dynamic Effects of Aggregate Demand and Supply Disturbances.” American Economic Reciew 4, no. 79 (1989): 655-673.
Cevik, Nuket Kirci, Emrah I. Cevik, and Sel Dibooglu. Oil Prices, Stock Market Returns and Volatility Spillovers: Evidence from Turkey. Journal of Policy Modeling 42, no. 3 (2020): 597-614.
Chancharat, Surachai, Abbas Valadkhani, and Charles Havie. “The Influence of International Stock Markets and Macroeconomic Variables on the Thai Stock Market,” Applied Econometrics and International Development 7, no. 1 (2007): 221-238.
Chang, Chia-Lin, Michael Mc Aleer, and Roengchal Tansuchat. “Crude Oil Hedging Strategies Using Dynamic Multivariate GARCH.” Energy Economics 33, no. 5 (2011): 912-923.
Chen, Nai-Fu, Richard Roll, and Stephen A. Ross. Economic Forces and the Stock Market. Journal of Business 59, no. 3 (1986): 383-403.
Hamilton, Janes. D. What Is an Oil shock? Journal of Econometrics 113, no. 2 (2003): 363-398.
Hiransha, M. E. A. G., E. Ab Gopalakrishnan, and K. P. Soman. “NSE Stock Market Prediction Using Deep-Learning Models.” Procedia Computer Science 132, no. C (2018): 1351-1362.
Huang, Roger D., Ronald W. Masulis, and Hans R. Stoll. Energy Shocks and Financial Markets. Journal of Futures Markets 16, no. 1 (1996): 1-27.
Jones, Charles M., and Gautam Kaul. “Oil and the Stock Markets.” Journal of Finance 51, no. 2 (1996): 463-491.
Kilian, Lutz. The Economic Effect of Energy Price Shocks. Journal of Economic Literature 46, no. 4 (2008): 871-909.
Kling, John L. Oil Price Shocks and Stock-Market Behavior. Journal of Portfolio Management 12, no. 1 (1985): 34-39.
Le, Hoang Anh, and Trang Doan. “The Impacts of Crude Oil Market Structure on Stock Market Growth: Evidence from Asian Countries.” Hindawi Complexity 2022, no. 1 (2022): 1-12.
Maghyereh, Aktham, and Ahmad Al-Kandari. Oil Price and Stock Markets in GCC Countries: New Evidence from Nonlinear Co-Integration Analysis. Managerial Finance 33, no. 7 (2007): 449-460.
Mokni, Khaled. Time-Varying Effect of Oil Price Shocks on the Stock Market Returns: Evidence from Oil-Importing and Oil-Exporting Countries. Energy Reports 6, no. 1 (2020): 605-619.
Mork, Knut Anton. Business Cycles and the Oil Market. Energy Journal 15, no. SI-3 (1994): 15-38.
Mork, Knut Anton. Oil and the Marcoeconomy When Prices Go Up and Down: an Extension of Hamilton's Results. The Journal of Political Economy 97, no. 3 (1989): 740-744.
 
ارسال نظر در مورد این مقاله
نام را وارد کنید.
نشانی پست الکترونیکی را به درستی وارد کنید.
وابستگی سازمانی را به درستی وارد کنید.
توضیحات را وارد کنید (حداقل 50 حرف)
CAPTCHA Image
شناسه امنیتی را به درستی وارد کنید.

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 31 فروردین 1405