دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 0 11 2007 06 22 Diffusion of New Technology; Case study: Chemical Fertilizer and Tractor in Iran انتشـار تکنولـوژی جدیـد: مطالعه موردی کود شیمیایی و تراکتور در ایران 3 18 47087 FA منصور خلیلی عراقی استاد دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران قهرمان عبدلی استادیار دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران Journal Article 2007 03 01 While invention is happening at a point in time but its diffusion and penetration into the society is gradual and slow; consequently having impact on growth and productivity of the economy. Gradual diffusion of new technology into the society depends on the process of cost benefit analysis of its potential adaptors. The benefits of new technology to the people are happening in the future while they are different in term of taste, preference, degree of briskness and access to the information. Consequently, the speed of penetration and diffusion of new technology into the society would be at different time horizon. Thus, if we plot the stock of recipients with respect to time usually we get an S shaped curve. The economic and noneconomic factors have role in the shape and position of the curve. This article is looking for into the economic reason of formation of the S curve penetration of chemical fertilizer and tractor-as new technology-into the rural people of iran.income, price of new technology, interest rate as well as the main factors in the formation of the curve. هرچند اختراع و اکتشاف در مقطعی از زمان رخ می‌دهد ولی انتشار و نفوذ آن در جامعه به صورت تدریجی و آهسته انجام می‌شود و به تبع آن رشد و بهره‌وری اقتصاد نیز به تدریج تحت تأثیر قرار می‌گیرد. انتشار و نفوذ تدریجی تکنولوژی جدید در جامعه به فرآیند تحلیل فایده و هزینه پذیرنده‌های بالقوه آن مرتبط است؛ زیرا منافع پذیرش تکنولوژی جدید در آینده رخ می‌دهد و افراد از لحاظ سلیقه، ترجیحات، درجه ریسک پذیری و دسترسی به اطلاعات متفاوت هستند. به تبع آن سرعت نفوذ و انتشار تکنولوژی جدید در جامعه در طی زمان متفاوت خواهد بود. لذا اگر ذخیره پذیرنده‌ها را در مقابل زمان رسم کنیم منحنی مربوط معمولاً به صورت S شکل می‌باشد، که عوامل اقتصادی و غیر اقتصادی در سرعت انتشار تکنولوژی جدید و در نتیجه شکل و موقعیت منحنی نقش دارند. این مقاله به دلایل اقتصادی پیدایش منحنی S شکل نفوذ کود شیمیایی و تراکتور به عنوان تکنولوژی جدید در میان روستائیان ایران می‌پردازد. نتایج نشان می‎دهد که منحنی S شکل تراکتور در ایران شکل گرفته و در طی زمان منتقل می‎شود و دلیل انتقال بکارگیری مدل‎های جدید تراکتور است در حالی که منحنی S شکل کودشیمیایی هنوز شکل کامل خود را بدست نیاورده است و در مرحله صعودی فزاینده منحنی قرار دارد. برطبق یافته‌های این مقاله درآمد، قیمت تکنولوژی جدید، سودآوری آن و نرخ بهره نقش تعیین کننده در پیدایش منحنی S و نفوذ تکنــولوژی جدید دارند. با توجه به اینکه استفاده از تراکتور فرآیندی فنی‌تر از کود شیمیایی را می‌طلبد، لذا سرعت انتشار آن کندتر بوده است.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_47087_e8a0ec28fc4273aa546f3abb6a3c24d9.pdf

دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 0 11 2007 06 22 Forecasting Exchange Rates using Neural Networks and Wavelet Transformation پیش‌بینی نرخ ارز با استفاده از شبکه‌های عصبی و تبدیل موجک 19 42 47088 FA حسین عباسی‌نژاد دانشیار دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران احمد محمدی دانشجوی دکترای اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی Journal Article 2007 02 03 Forecasting currency exchange rates is an important financial problem that has received a great deal of attention especially because of its intrinsic difficulty and practical applications. The methods used for time series analyses are conventionally based on the concepts of stationarity and linearity. However, for cases in which the system dynamics are highly nonlinear, the performance of traditional models is very poor. On the other hand, artificial neural networks and wavelet transformation have demonstrated great potential for time series forecasting. Therefore in this thesis we propose a forecasting approach which combines the strengths of neural networks and wavelet transformation. In this approach the original exchange rates to be forecasted is first decomposed into various scale components using wavelet transformation. In the next step neural network techniques is applied for modeling components of the decomposed series. The final forecast of the original series is obtained by combining the components series forecasts. This approach is used for forecasting one-and ten-step ahead forecasts of daily exchange rates and its performance is compared whit those of ARIMA and neural network models. Results show that performance of the proposed method in two and five-step ahead forecasting is better as compared to those of other models. پیش‌بینی نرخ‌های ارز یکی از مسائل مهم مالی است که به خاطر مشکلات ذاتی و کاربردهای عملی آن توجه زیادی را به خود جلب کرده است. روش‌های تجزیه و تحلیل سری‌های زمانی به طور سنتی بر دو مفهوم مانایی و خطی بودن بنیان نهاده شده‌اند. اما در مواردی که پویایی سیستم ویژگی غیر خطی بالایی را نشان می‌دهد، عملکرد این مدل‌های سنتی عمدتاً ضعیف می‌باشد. از طرف دیگر شبکه‌های عصبی مصنوعی و تبدیل موجک توانایی بالقوه خوبی برای پیش‌بینی سری‌های زمانی از خود نشان داده‌‌اند. از این‌رو در این مقاله روش پیش‌بینی ارائه می‌شود تا قدرت شبکه‌های عصبی و تبدیل موجک را با هم ترکیب می‌کند. در این روش نرخ‌های ارز اصلی که باید پیش‌بینی شوند، در ابتدا با استفاده از تکنیک موجک به مؤلفه‌های مقیاسی متفاوتی تجزیه می‌شوند. در مرحله بعد تکنیک شبکه‌های عصبی برای مدل‌بندی هر کدام از مؤلفه‌های سری‌های زمانی بکار گرفته می‌شود و پیش‌بینی نهایی سری‌های زمانی اصلی با ترکیب پیش‌بینی این مؤلفه‌ها بدست می‌آید. این روش برای پیش‌بینی یک و ده گام به جلوی نرخ‌های ارز روزانه بکار گرفته می‌شود. نتایج نشان می‌دهد که عملکرد این روش پیشنهادی در مقایسه با مدل شبکه عصبی و مدل ARIMA در پیش‌بینی‌‌ها از یک گام تا 5 گام به جلو بهتر است.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_47088_31b291792c6140b04d1d5d5a8ae4bcb1.pdf

دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 0 11 2007 06 22 Testing the Purchasing Power Parity in Oil Exporting Countries آزمون تجربی نظریه برابری قدرت خرید (PPP) درکشورهای صادرکننده نفت با رویکرد داده‌های پانل 43 60 47089 FA محسن مهرآرا استادیار دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران نصرت عباس‌زاده دانشجوی دکترای اقتصاد دانشگاه تهران Journal Article 2006 12 28 The Purchasing Power Parity theorizes a long-run relationship between prices and exchange rate in an open economy. The validity of this theory is dependent on the selected time period and the data frequency. This paper examines PPP hypothesis in the oil – exporting countries by using annual data (1965-2003). The thesis employs panel unit root technique to test whether the real exchange rates in the panel are mean reverting or not. The evidence shows that the null hypothesis of a unit root is rejected for the group of oil-exporting countries that have reliable data and relatively open economy. Indeed, Purchasing Power Parity is confirmed for the selected countries excluding Libya and Iran suffering official multiple exchange rates with associated exchange restrictions and import controls during sample period. نظریه برابری قدرت خرید بیان‌کننده رابطة بلند مدت بین نسبت قیمت‌ها و نرخ ارز در یک اقتصاد باز است. مقاله حاضر نظریه برابری قدرت خرید (PPP) را در گروه کشورهای صادرکننده نفت با استفاده از داده‌های سالانه (2003-1965) آزمون می‌کند. برای این منظور از آزمون ریشه واحد پانل جهت بررسی وضعیت مانایی نرخ حقیقی ارز استفاده شده است. شواهد حاکی از این است که فرضیه وجود ریشه واحد در آن دسته از کشورهای صادرکننده نفت که در طی دوره نمونه از داده‌های قابل اتکاء و اقتصاد نسبتاً بازتری برخوردار بوده‌اند، رد می‌شود. به عبارت دیگر نظریه برابری قدرت خرید بر اساس آزمون ریشة واحد پانل در کل کشورهای منتخب صادرکننده نفت پس از خارج کردن کشور لیبی و در برخی موارد ایران برقرار است.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_47089_d23f1d1cd4efe77dac5482f856a9d12d.pdf

دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 0 11 2007 06 22 Survey of the Relationship between Accounting Measures of Assessment and Economic Value Added in Tehran Stock Exchange بررسی رابطه بین معیارهای حسابداری ارزیابی عملکرد و ارزش افزوده اقتصادی(EVA) در بورس اوراق بهادار تهران 61 88 47104 FA امیر رسائیان کارشناس ارشد حسابداری دانشگاه مازندران جعفر اصغری کارشناس ارشد حسابداری دانشگاه پیام نور قزوین Journal Article 2007 02 03 Emerge of big companies in 18 century, and separation between ownership and management ، leads to design of the models of assessment. Accounting and Economic measures are very important in direction of designing the models mentioned above, but selecting one of them is the subject that leads to many researches in financial literature. The main goal of this paper is to survey the relationship between EVA as an economic measure of performance assessment and Stock Return, ROE, ROA, CFO MV and EPS as accounting measures of performance in Tehran Stock Exchange. Therefore 51 firms that their necessary information for a five years period was available are selected. Then information about 6 independent variables is studied and EVA was measured as the dependent variable. Multivariate regression technique was used to examine the hypotheses. The significance of the models was tested according to t-test and F-test. ظهور شرکت‌های سهامی بزرگ در قرن هجدهم میلادی و تفکیک مالکیت از مدیریت، منجر به طرح مدل‌های ارزیابی عملکرد گردید. در راستای طرح مدل‌های مذکور، معیارهای ارزیابی حسابداری و اقتصادی، نقش بسزایی را ایفا می‌کنند، اما انتخاب معیاری مناسب از بین آنها موضوعی است که تحقیقات زیادی را در ادبیات مالی موجب شده است. هدف اصلی این مقاله بررسی رابطه بین ارزش افزوده اقتصادی به عنوان یک معیار ارزیابی عملکرد اقتصادی و چند معیار ارزیابی عملکرد حسابداری شامل بازده هر سهم، نرخ بازده حقوق صاحبان سهام، نرخ بازده دارایی‌ها، جریان‌های نقدی عملیاتی، ارزش بازار شرکت و سود هر سهم در بورس اوراق بهادار تهران می‌باشد. در راستای این هدف، تعداد 51 شرکت از بین جامعة آماری که اطلاعات مورد نیاز برای دورة پنج سالة مورد تحقیق (82-78) در مورد آنها قابل دسترسی بود، انتخاب گردید. سپس اطلاعات مربوط به 6 متغیر مستقل مورد مطالعه قرار گرفت. ارزش افزوده اقتصادی نیز به عنوان متغیر وابسته محاسبه گردید. به منظور آزمون فرضیه‌ها از تکنیک آماری رگرسیون چند متغیره بهره گرفته شد. آزمون معنی‌دار بودن الگوها با استفاده از آماره‌های t وF صورت گرفت.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_47104_cb1c772c359ae814c34a9c82352a77fb.pdf

دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 0 11 2007 06 22 The Role of Coase Theorem and Transaction Cost in New Economic Evolution نقش قضیه Coase و هزینه مبادله در تحولات جدید اقتصادی 89 114 47106 FA یدالله دادگر دانشیار اقتصاد دانشگاه شهید بهشتی Journal Article 2007 02 08 This paper is responsible to analyze the role and evolutions of coase theorem. First section is devoted to mention background of the subject. In second and third sections, transaction cost and coase theorem will be discussed. Analyses of the above objects are job of the fourth section, during which concluding remarks are mentioned. In this paper, coase theorem is analyzed as benchmark and pilot for extending new theories in economic literature, among them are public choice and neo-institutionalism در این مقاله به تحلیل نقش قضیه کوز و تحولات آن می‌پردازیم. در بخش مقدماتی ضمن روشن کردن چارچوب مفهومی، به زمینه‌ها و پیشینه‌های موضوع اشاره می‌شود. بخش‌های دوم و سوم به توصیف و تشریح قضیه مربوطه و هزینه مبادله اختصاص دارد. در بخش چهارم ضمن اشاره به نکات قابل ملاحظه و جمع‌بندی، مبادرت به ذکر کارکرد قضیه مذکور می‌شود. مقاله حاضر بر اساس روش تحلیلی ـ توصیفی به پیش می‌رود. در عین حال یک سری از تئوری‌های اقتصادی به همراه برخی حقایق تاریخی به عنوان داده مورد استفاده قرار می‌گیرند. با وجودی که عناوین هزینه مبادله و حتی قضیه کوز توسط بسیاری از اقتصادانان و در متون اقتصادی به میزان فراوان بکار می‌رود، اما عمدتاً از آن نوعی برداشت سنتی صورت می‌گیرد و تحولات اخیر موضوع به میزان کافی در نظر گرفته نمی‌شود. در عین حال قضیه مذکور عملاًً محور تعداد قابل توجهی از مطالعات و تحقیقات تجربی و خط مشی‌های سیاستی است. لذا به نظر می‌رسد تبیین مفاد کلاسیک و جدید این موضوع در این مقطع از اقتصاد ایران مفید باشد.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_47106_6365eae9b4deb122bd2b3bd6558a02e7.pdf

دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 0 11 2007 06 22 The Ways of Using the Current Account Credit In Islamic Banking راهکارهای استفاده از اعتبار در حساب جاری در بانکداری اسلامی 115 132 47107 FA سیّد عبّاس موسویان استادیار پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی ـ قم Journal Article 2006 12 25 Economic units meet two kinds of their financial needs through bank. First, their conventional and programmable needs which are ordinarily met through general facilities of bank, and second the unconventional and emergency financial needs which are not programmable such as deficit in workers/contractor payment, urgent purchase of raw materials and machinery. Such needs could not be met through usual bank facilities. In conventional banking the credit in current account facility is utilized to answer such demands. By determining a credit ceiling for his especial clients, bank permits his client to make use of it, if he needs, and repay principal plus interest up to at most three months. Before passing the law of Riba-free banking, this facility was a current operation in Iranian banking system and was assigning to itself more than 14 percent of banking facilities. After implementing the aforementioned law, due to its non-Islamic nature, credit in current account was eliminated from the banking system. But definitely it did not mean the disappearance of such a need for economic units; and the need to credit in current account persisted. Islamic banking experts have set forth methods to solve the problem and fill the void by utilizing religious contracts like non-interest loan, general and current Mudarabah, Musharakah (profit sharing), delegation sale and purchase, and debt sale and purchase (discount). This paper tries to examine these methods with economic and jurisprudential criteria واحدهای اقتصادی دوگونه نیاز مالی خود را از طریق بانک‌ها تأمین می‌کنند. نخست نیازهای مالی متعارف و قابل برنامه‌ریزی که به‌ طور معمول از تسهیلات عادی بانک‌ها استفاده می‌کنند، دوم نیازهای مالی غیرمتعارف یا مقطعی که قابل برنامه‌ریزی نیست مانند کسری پرداخت به کارکنان، پیمانکار یا خریدهای فوری مواد اولیه و ماشین‌آلات، این نوع نیازها از طریق تسهیلات عادی قابل تأمین نیستند. در بانکداری متعارف برای پاسخ به چنین نیازهایی از روش تسهیلات اعتبار در حساب جاری استفاده می‌شود، بانک با تعیین سقف اعتبارى براى مشتریان خاص، اجازه می‌دهد در موارد نیاز از آن اعتبار استفاده کرده بعد از رفع مشکل در اولین فرصت ـ حداکثر سه ماه ـ اصل و بهره اعتبار را به بانک بپردازند مطالعات تجربی نشان می‌دهد که این شیوه از پرداخت تسهیلات، مشکلات زیادی از بنگاه‌های اقتصادی مرتفع کرده و از شکل‌گیری بحران‌های مالی آنها جلوگیری می‌کند. بعد از اجراى قانون عملیات بانکی بدون ربا، به جهت ربوى بودن، اعتبار در حساب جارى از نظام بانکى حذف شد. لکن روشن است که این به معناى رفع مشکل واحدهاى اقتصادى نبوده و نیاز به اعتبار در حساب جارى همچنان به قوت خود باقى بوده است. کارشناسان بانکداری اسلامی برای حلّ این مشکل و پر کردن این خلأ با استفاده از عقود شرعی چون قرض بدون بهره، مضاربه عام و جاری، مشارکت، خرید و فروش وکالتی و خرید و فروش دین، راهکارهایی ارائه کرده‌اند، این مقاله در صدد است با معیارهای فقهی و اقتصادی، آن راهکارها را ارزیابی کند.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_47107_9965a8435897240bd3ada33e96a552f1.pdf

دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 0 11 2007 06 22 An Estimation of Consumption Function under Uncertainty in Iran (1338-1384) برآورد تابع مصرف در شرایط عدم اطمینان در ایران (1338-1384) 132 146 47108 FA احمد جعفری صمیمی استاد اقتصاد دانشگاه مازندران علیرضا امین‌خاکی دانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه مازندران Journal Article 2007 04 04 The purpose of the present paper is to investigate the impact of uncertainty indexes on household consumption behavior in the economy of Iran during 1338 -1384. To do so, the uncertainty indexes such as, unemployment rate, expected income growth, the absolute value of income deviation from it’s mean of the last 5 years, and the ratio of the previous year liquid and nonliquid asset to current disposable income have been used. In addition, we have used the time- series data for the period 1338 - 1384 and econometric models in which consumption as a depended variable and uncertainty indexes as well as other variables based on consumption theories as independed variables. Also, in order to overcome multicollinearity problem between independed variables we have tried to use an appropriate index to measure uncertainty. The results and findings of the present paper after using cointegration of variables in long run show as expected that there is a negative relationship between uncertainty and household consumption in Iran for the period under consideration. Based on above conclusion, it is suggested that government to improve the performance of fiscal policies and therefore, the macroeconomic variables in order to alleviate the impacts of uncertainty. هدف این مقاله بررسی تأثیر شاخص‌های عدم اطمینان بر روی رفتارمصرفی خانوار در اقتصاد ایران طی سال‌های 1384-1338 می‌باشد. برای این منظور از شاخص‌های عدم اطمینان نرخ بیکاری، رشد انتظاری درآمد، قدر مطلق انحراف درآمد از میانگین پنج سال گذشته آن و نسبت دارائی‌های نقدی و غیر نقدی دوره قبل به درآمد قابل تصرف دوره فعلی استفاده گردیده است. علاوه بر این از اطلاعات سری‌های زمانی سال‌های 1384-1338 و الگوهای اقتصادسنجی که درآن مصرف به عنوان متغیر وابسته استفاده شده، شاخص‌های عدم اطمینان همراه با سایرمتغیرهای رایج در نظریات مصرف به عنوان متغیرهای مستقل، در نظر گرفته شده است. همچنین به منظور رفع مشکلات هم خطی بین متغیرهای مستقل تلاش شده که شاخص مناسبی برای اندازه‌گیری عدم اطمینان معرفی شود. یافته‌ها و نتایج مقاله پس از بررسی موضوع هم انباشتگی بین متغیرها در بلند مدت نشان می‌دهد که مطابق انتظار شاخص‌های عدم اطمینان تأثیر منفی بر رفتار مصرفی خانوارها در اقتصاد ایران دارد. با توجه به نتایج فوق پیشنهاد شده است تا دولت از طریق بهبود عملکرد سیاست‌های مالی و درنتیجه متغیرهای اقتصاد کلان اثرات ناشی از عدم اطمینان را کاهش دهد.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_47108_983540b32f93c7aed4fd7fa3fd142a69.pdf

دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 0 11 2007 06 22 Causality Test between Government Expenditures and Revenues بررسی رابطه علیت بین هزینه‌ها‌ و درآمدهای دولت 147 165 47109 FA سعید کریمی استادیار دانشکده علوم اقتصادی و اداری دانشگاه محمد علیزاده دانشجوی دکتری علوم اقتصادی دانشگاه مازندران Journal Article 2006 11 11 The aim of this article is to investigate the causality between current and total government expenditures with government revenues in Iran،s economy during 1357-84. In this article ARDL and Error Correction Model are used to find the relation between government expenditures and revenues through separation to tax revenues and total government revenues. The result shows the mutual relationship between public revenue and total government expenditure. Based on this research، there is no meaningful relationship between the current expenditure and the tax revenue. هدف این مقاله بررسی رابطه علیت بین هزینه‌های ‌جاری و کل هزینه‌های دولت با درآمدهای دولت در اقتصاد ایران برای دوره (84-1357) است. در این تحقیق با بکارگیری آزمون ایستایی و هم‌چنین با استفاده از ARDL و مدل تصحیح خطا (ECM) رابطه بین هزینه‌های دولت و درآمدهای دولت به تفکیک درآمدهای مالیاتی و کل درآمدهای دولت مورد آزمون قرارگرفته است. نتایج به‌دست آمده نشانگر وجود رابطه دو طرفه‌ بین درآمدهای عمومی و کل هزینه‌های دولت است. بر اساس این مطالعه، ارتباط معنی‌داری بین مخارج جاری با درآمدهای مالیاتی وجود ندارد.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_47109_4832215be72e7fa0ff6539453731b5b3.pdf