دانشگاه مفید دوفصلنامۀ علمی مطالعات و سیاست‌های اقتصادی 2423-4648 11 2 2026 02 20 Fitting the Yield Curve of Iranian Government Islamic Securities: A Comparison of Nelson-Siegel and Spline Models برازش منحنی بازده اوراق اسلامی دولت در ایران: مقایسۀ مدل‌های نلسون-سیگل و اسپلاین ‌ 7 54 733408 10.22096/esp.2025.2072880.1842 FA سعید موسوی ثمرین دانشجوی دکتری اقتصاد پولی، دپارتمان اقتصاد، دانشگاه مفید، قم، ایران. سیدضیاءالدین کیاالحسینی استادیار، دپارتمان اقتصاد، دانشگاه مفید، قم، ایران. سیدمحسن سجادی استادیار ، دپارتمان اقتصاد، دانشگاه مفید، قم، ایران. 0000-0001-5012-3349 مجید رضایی استادیار، دپارتمان اقتصاد، دانشگاه مفید، قم، ایران. 0000-0003-3618-2195 Journal Article 2025 09 27 The yield curve plays a pivotal role in assessing government financing costs, measuring risk, and forming interest rate expectations. As dependence on public debt rises, accurate yield curve estimation becomes increasingly critical. While previous empirical studies in Iran have focused exclusively on Islamic Treasury Bills (ITBs), this study estimates the yield curve using a combined dataset of ITBs and Government Murabaha Bonds (GMBs) through the Nelson-Siegel (NS), Nelson-Siegel-Svensson (NSS), and spline models. Incorporating GMBs enhances curve fitting, although ITBs alone provide adequate estimates. The Diebold-Mariano test indicates no significant differences among models when using only ITBs. However, with the combined dataset, the baseline model outperforms the spline approach, though without a statistically significant advantage over the Nelson-Siegel model. Collinearity is rejected for the NS specification but confirmed for the NSS model. Analysis of the level (β₀) and slope (β₁) factors reveals stationary dynamics, suggesting stable underlying processes. Given the limited maturity diversity and low trading volumes in Iran's debt market, the NS model is recommended for practical applications. Several policy measures—including issuing securities with broader maturity ranges, introducing short-term zero-coupon and long-term inflation-indexed instruments, publishing a transparent issuance calendar, and enhancing coordination between the Ministry of Economy and the Central Bank—would improve data quality, yield curve continuity, and monetary policy effectiveness منحنی بازده نقش مهمی در ارزیابی هزینه‌های بدهی دولت، ریسک و انتظارات نرخ سود دارد. با افزایش اتکای دولت به انتشار بدهی، شناسایی دقیق‌تر منحنی اهمیت بیشتری می‌یابد. در ایران تمرکز مطالعات بر اوراق خزانه اسلامی (اخزا/ITBs) بوده است، اما این پژوهش با ترکیب داده‌های اَخزا و اوراق مرابحه دولتی (اراد/GMBs)، منحنی بازده را با مدل‌های نلسون–سیگل–اسونسن (NSS)، نلسون–سیگل (NS) و اسپلاین برآورد می‌کند. افزودن اراد سبب بهبود برازش منحنی می‌شود، هرچند اَخزا به‌تنهایی نیز عملکرد قابل قبولی دارد. در اخزا آزمون دایبولد–ماریانو تفاوت معناداری میان مدل‌ها نشان نمی‌دهد، اما در مجموعه ترکیبی (اَخزا و اراد)، مدل پایه نسبت به اسپلاین بهتر است، بدون برتری معنادار نسبت به نلسون–سیگل. همخطی در مدل نلسون–سیگل رد و در مدل پایه تأیید می‌شود. در مدل پایه، پویایی عامل سطح (β₀)و شیب (β₁)بررسی و مانا بودند. با توجه به محدودیت تنوع سررسید، حجم پایین معاملات و کوتاه‌مدت بودن اکثریت اوراق، مدل نلسون–سیگل برای استفاده‌های آتی توصیه می‌شود. اقداماتی مانند انتشار اوراق با سررسیدهای متنوع، معرفی ابزارهای کوتاه‌مدت بدون سودبرگ، اوراق بلندمدت شاخصی، اعلام تقویم انتشار و تقویت هماهنگی وزارت اقتصاد و بانک مرکزی، باعث بهبود کیفیت داده، پیوستگی منحنی و اثربخشی سیاست پولی می‌شود.

https://economic.mofidu.ac.ir/article_733408_94e32c4e3b1a7fcf1ede4fabfac05e98.pdf