نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران

2 دکتری اقتصاد از واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی تهران

چکیده

پژوهش‌های منسجم علمی در خصوص رابطه ICT و اشتغال در ایران بسیار محدود بوده و با توجه به مطالعات اسنادی انجام شده، رابطه شفافی بین گسترش ICT و سطح اشتغال وجود ندارد. بررسی اثر ICT بر سطح اشتغال با توجه به محدودیت‌های آماری و ساختار اقتصاد ایران، با استفاده از روش تحلیلی- توصیفی انجام شده و دوره مورد مطالعه سال‌های (۱۳۸۲-1373) و جامعه آماری تحقیق، صنایع کشور به تفکیک کدهای ISIC می‌باشد. برای مقایسه تطبیقی داده‌های آماری و تجزیه و تحلیل آن‌ها دوره مورد مطالعه به دو دوره پنج‌ساله تقسیم شده است. نتایج کلی تحلیل‌های انجام شده نشان داد که، الف- گسترش ICT باعث رشد اشتغال در اقتصاد ایران شده است. ب- با گسترش ICT، رشد اشتغال و بهره‌وری در صنایع تولیدکننده ICT در دوره مورد مطالعه مثبت و بالاتر از کل اقتصاد کشور است. ج- با گسترش ICT، رشد اشتغال و بهره‌وری در صنایع استفاده‌کنندهICT در دوره مورد مطالعه مثبت بوده ولی رشد بهره‌وری خیلی بیشتر از رشد اشتغال است. نتایج این تحقیق نگرانی حاکم بر فضای تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری کشور که با گسترشICT، اشتغال کاهش می‌یابد؛ از بین برده و به چالش نظام سیاست‌گذاری کشور برای افزایش سرمایه‌گذاری در بخش ICT، پاسخ مستند و علمی ارائه کرده است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The Effect of Information and Communication Technology (ICT) on Employment with Respect to Iran's Economic Structure

نویسندگان [English]

  • Mohammad Reza Sharifazadeh 1
  • Behzad Shiri 2

1 Associate Professor, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran

2 PhD in Economics from the Science and Research Branch of the Islamic Azad University of Tehran

چکیده [English]

Study of ICT's effect on employment level has been conducted using descriptive-analytical method due to statistics limitations and structure of Iran's economy and the study period covers 1994-2003 in industries of Iran based on the ISIC codes. To compare statistical data comparatively and their analysis the study period has been divided in to two 5-year periods. The general results of conducted analyses indicated that:
a)       Development of ICT  has led to growing employment in Iran's economy;
b)      With the development of ICT, the growth of employment and productivity in ICT producing industries in the respective study period has been positive, in line with the objectives and ranks above Iran's economy;
c)       With the development of ICT, the growth of employment and productivity in ICT using industries during the study period has been positive but the growth of productivity is much higher than employment growth.   

کلیدواژه‌ها [English]

  • ICT
  • employment
  • productivity
  • ICT Producing Industries
  • ICT Using Industries

منابع

الف- فارسی

1-       جهانگرد، اسفندیار، ارزیابی آثار فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) بر رشد اقتصادی و بهره‌وری صنایع کارخانه‌ای ایران، رساله دکتری اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه علامه طباطبائی، 1383.

2-       . التجائی، ابراهیم، اثر تغییرات ساختاری بر رشد اقتصادی. رساله دکتری اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه علامه طباطبائی، 1386.

3-       جهانگرد نصراله و همکاران، گزارش روند برگزاری اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی (WSIS) و مشارکت ایران، ژنو 2003، شورای عالی اطلاع رسانی، تهران، 1383.

4-       شورای عالی اطلاع رسانی، گزارش فناوری اطلاعات و ارتباطات (2003)، تهران، 1384.

5-       شورای عالی اطلاع رسانی، وضعیت فناوری اطلاعاتوارتباطاتدرایران(گزارشکشوری)، تهران، 1384.

6-       شیری، بهزاد، استراتژی فناوری اطلاعات و ارتباطات و توسعه اقتصادی، تدبیر، تهران، 1385، شماره 172.

7-       کوین کلی، قوانیننویناقتصادیدرعصرشبکه‌ها، ترجمه: شورای عالی اطلاع رسانی، تهران، 1384.

8-       مرکز آمار ایران، ساختار تفصیلی طبقه‌بندی فعالیت‌های اقتصادی ایران، تهران، 1375.

9-       مرکز آمار ایران (سال‌های مختلف)، نتایج آمارگیری از کارگاه‌های صنعتی بالای10 نفر کارکن و بیشتر، تهران،

10-   معاونت برنامه‌ریزی و بررسی‌های اقتصادی وزارت بازرگانی (1383)، گزارش پروژه مطالعه امکان‌سنجی تجارت الکترونیکی، تهران، 1383.

11-   وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، مؤسسةروشنگراناندیشه، بررسی آثاروچالش‌های ICT، تهران، 1382.

ب- لاتین

12-    Arjun S. Bedi, The Role of Information and Communication Technologies in Economic Development A Partial Survey, Germany, May 1999.

13-    Atanu Dey , A Brief Note on ICT and Economic Development , Sri Lanka Silicon Valley Initiative , 2002

14-    Bart van ark, and others, the employment effects of the ‘new economy’. A comparison of the european union and the united states, national institute economic review no: 184 april 2003.

15-    Chrisanthi avgerou , the linke between ict and economic growth in the discourse of development.

16-    Danny Quah, The Weightless Economy in Economic Development_LSE Economics Department, January 1999.

17-    Francis Kramarz, Computers and Labour Markets: International Evidence, Working Papers No. 152, October 1998.

18-    Francesco Daveri, Growth and Employment Effects of Information and Communication Technologies in Europe, STAR (Socio-Economic Trends Assessment for the Digital Revolution), Issue Report N: 1, May 2001.

19-    Hwang Eui-Hwan, Information Technology and Economic Development, Technology standards division, Ministery of information and communication, report of Korea, 1999.

20-    Khuong Vu, Measuring The Impact of ICT Investment on Economic Growth, 2005.

21-    Ichiro Tambo, ICTs and Economic Growth In Developing Countries, DCD/DAC/POVNET,2004.

22-    Matti pohjola, Information Technology and economic development, UNU/WIDER, 1998.

23-    Michael Blackman, World patent information - the first 25 years, World Patent Information 26, 2004.

24-    Mina Baliamoune-Lutz, An analysis of the determinants and effects of ICT diffusion in developing countries, Information Technology for Development 10, 2003.

25-    OECD, The Economic Impact of ICT Measurment, Evidence and Implication, 2004.

26-    OECD,The Economic Impact of ICT MEASUREMENT, EVIDENCE AND IMPLICATIONS, 2004.

27-    Paul Gretton, Juothi, Deen Parham, The Effect Of Icts And Complementary Innovations On Australian Productivity Growth, OECD, 2004.

28-    P. D. KAUSHIK, Information Technology and Broad-Based Development: Preliminary Lessons from North India, World Development Vol. 32, No: 4, pp. 591-607, 2004.

29-    Qingxuan Meng and Mingzhi Li, New Economy and ICT Development in China, UNU/WIDER, September 2001.

30-    REED ELECTRONICS REASERCH, The Yearbook of World Electronics Data, 2006.

31-    Solow, R. M. "We had better watch out", New Yourk Timse, July 12. Book Revews, No: 36, 1987.

32-    UNDP, Creating a Development Dynamic, June, 2001.

33-    USA, Bureau of Economic Analysis (BEA), 2005.

34-    United Nations ICT Task Force, Using Information and Communications Technology to Achieve the Millennium Development Goals, December 2003.

35-    World Information Technology and Services Alliance (WITSA), Digital Planet 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006.

36-    Qingxuan Meny and Ming Zhi Li , New Economy and ICT Development ,In China, 2001

37-    The effect of information and communication technology(ICT) on employment in respect of Iran's Economy structure