نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری اقتصاد از دانشکدة اقتصاد دانشگاه تهران

2 دانشیار دانشگاه تهران

چکیده

این مقاله با توجه به اهمیت مواد غذایی در سبد خانوارها به بررسی هزینه‌های خوراکی خانوارهای شهری طی دوره 79 – 1362 بصورت سیستمی پرداخته است. سیستمی که در آن سهم هزینه های خوراکی به عنوان تابعی از قیمت آن کالا، قیمت سایر کالاهای خوراکی و درآمد واقعی تخصیص یافته به خوراک محاسبه شده است. جهت طراحی مدل، گروه کالاهای خوراکی به 8 گروه برنج، آرد و فرآورده های آن، گوشت قرمز، گوشت سفید، شیر و فرآورده‌های آن، ویتامینها، روغن حیوانی، روغن نباتی و سایر فرآورده‌های خوراکی تقسیم بندی گردیده است.
                در این مطالعه با بهره‌گیری از متغیرهای اقتصادی براساس مبانی نظری اقتصاد خرد به تخمین سهم هزینه و تبیین کشش های قیمتی و درآمدی نیز پرداخته‌ایم. داده‌های مورد استفاده بصورت ترکیبی بکار بسته شده‌اند یعنی از ترکیب داده‌های مقطعی و سری زمانی و با تکنیک رگرسیونهای بظاهر غیر مرتبط پارامترها را تخمین زده‌ایم. همچنین جهت آزمون مانایی متغیرهای مدل نیز از آزمون دیکی فرلر – تعمیم یافته (ADF) بهره جسته‌ایم . در ادامه آزمون همگنی و تقارن مد نظر قرار گرفته و جهت تصریح مدل از روش تصحیح خطا استفاده نموده‌ایم.
            از آنجا که خانوارها در یک فرآیند دو مرحله‌ای تصمیم به مخارج خوراکی می‌گیرند از تکنیک بودجه‌بندی دو مرحله‌ای جهت برآورد مخارج خوراک استفاده کرده‌ایم که فرض اساسی در این میان جداپذیری ضعیف می‌باشد.
                نتایج حاصل از تخمین نشان می دهد که کشش درآمدی کالاهای خوراکی کمتر از واحد و کشش درآمدی کالاهای غیر خوراکی بزرگتر از واحد می باشند. همچنین در گروه کالاهای خوراکی کشش های خودی قیمت دارای علامت صحیح می باشند و کشش درآمدی در کالاهای برنج، آرد و فرآورده های آن، شیر و فرآورده‌های آن، روغن نباتی و ویتامینها کمتر از واحد و درکالاهای چون گوشت قرمز، گوشت سفید، روغن حیوانی و سایر فرآورده های خوراکی بزرگتر از واحد می باشد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Estimation of Equation Almost Ideal Demand System (AIDS) in Urban Household Based On Food Stuff Categories

نویسندگان [English]

  • Mojtaba Seraj 1
  • Majid Ahmadian 2

1 PhD in Economics from the Faculty of Economics, University of Tehran

2 Associate Professor, University of Tehran

چکیده [English]

Given the importance of food products in households’ basket, the study carries out a systematical analysis of the urban households’ food expenditure during 1983-2000. In this system (AIDS), the food cost share has been considered as a function of the given foodstuff price, the price of all other foodstuff and allocated real income. To design the model, the food stuff has been divided into 8 categories: 1. rice, flour, its processed products, 2. meat (beef), 3. meat (chicken and fisheries), 4. dairy products, 5. vitamins, 6. animal oil, 7. herbal oil and 8. all other food products.
Using economic variables, based on microeconomic theory, the cost share and the cost and income elasticity are estimated. The parameters are estimated by applying the pooled time series and cross-section data and seemingly unrelated regression techniques and the stationary of the model variables are examined through the Augmented Dickey Fuller (ADF) test. Taking into view the homogeneity and symmetry test the authors go on to specify the model by the Error-Correction Method. As the households’ decisions about the food expenditure are made in a two-stage process, the two-stage budgeting technique is employed.
The findings show that the income elasticity for food is lower than unity and for other goods is greater. Also, in foodstuff category, the own-price elasticities have correct sign and the income elasticities for rice, flour, and its products, dairy products, herbal oil and vitamins are lower than unity and for the other foodstuff are greater

کلیدواژه‌ها [English]

  • food
  • expenditure share
  • demand system
  • AIDS

منابع

[1]-باسکارا رائو (1939) ، همگرایی و کاربردهای اقتصادی آن ، علی حسین صمدی ،         دانشگاه آزاد اسلامی واحد یاسوج ، ساسان زمستان 1377.

[2]-ترکمانی ، جواد (1380) ، تخمین توابع تقاضای انواع گوشت در ایران ، اقتصاد کشاورزی و توسعه ، 34 ، ص 237-217.

[3]-سالنامه های آماری کشور (1379) ، مرکز آمار ایران ، بخش هزینه و درآمد خانوار.

[4]-شاخص بهای کالاها و خدمات مصرفی در مناطق شهری ایران (1379) ، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران ، مدیریت کل آمارهای اقتصادی اداره آمار اقتصادی.

[5]-جیمیز ، م . هندرسن و ریچارد . ا. کوانت ، (1929) ، تئوری اقتصاد خرد، مرتضی قره‌باغیان ، جمشید پژویان ، تهران ، خدمات فرهنگی رسا (1381).

 

 [6]-م . داتا (1975) ، روشهای اقتصاد سنجی ، ابوالقاسم هاشمی ، مرکز نشر دانشگاهی ،  تهران (1369).

[7]-هژبر کیانی ، کامبیز (1377) ، اقتصاد سنجی و کاربردآن ، تهران ققنوس.

 [8]-Deaton.A.,and j. Muellbauer,(1980). An Almost Ideal Demand system . Amer      . Econ .Rev.70:312-26.

[9]-Green,R.and j.m.Alston (1990) .Elasticities in AIDS Models. Amer . j.Agr.Econ. 72:442-45.

[10]-Green,R. , and j.m.Alston (1991).Elasticities in AIDS Models a clarification and Extension .Amer .j.Agr. Eco. 73:847-75.

[11]-Muellbauer,j,(1976) , Preferences and the representative consumer. Econometrica.44:979-99.

 [12]-Mohan Dey .Madan(2000). Analysis of demand for fish in Bangladesh.

Aquaculture Economics and management 4(1/2):65-83.

.