عوامل ایجاد ادوار تجاری در اقتصاد ایران طی سالهای (1387-1349)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد اقتصاد دانشگاه اصفهان

2 استادیار اقتصاد دانشگاه بجنورد

3 دانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه اصفهان

10.22096/esp.2011.26185

چکیده

این مقاله با استفاده از الگوی عرضه - تقاضای کل و تجزیه واریانس به دست آمده از آن، به علل و شناخت متغیرهای مهم در ایجاد و شکل‌گیری ادوار تجاری در ایران طی سال‌های (1387-1349) پرداخته است.
نتایج حاصل از تجزیه واریانس الگوی عرضه - تقاضای کل، نشان می‌دهد که تولید ناخالص داخلی در توجیه بی‌ثباتی خود بیشترین مقدار را در طول دوره داشته است. این امر نشان می‌دهد که علت اصلی بروز چرخه‌های تجاری در ایران ناشی از مؤلفه‌های اصلی تولید ناخالص داخلی همچون سرمایه‌گذاری، مصرف، تراز تجاری و مخارج دولتی است. در کنار این امر، قیمت نفت اوپک و نوسان‌های ناشی از آن، تأثیر خود را از طریق تراز تجاری، رابطه مبادله و نرخ ارز نیز به جا گذاشته است.
همچنین نتایج حاصل از بررسی ضریب همبستگی متقابل تولید ناخالص داخلی با متغیرهای تأثیر‌گذار بر آن، نشان می‌دهد که سطح قیمت و پول متغیرهای هم‌جهت و همزمان با تولید ناخالص داخلی هستند ولی متغیر رابطه مبادله متغیری پسرو با تولید ناخالص داخلی و متغیر نرخ ارز متغیر خلاف جهت و متغیر پیشرو با تولید ناخالص داخلی است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Determinants of Business Cycles in the Iranian Economy (1970-2008)

نویسندگان [English]

  • Seyed Komail Tayebi 1
  • Majid Dashtban 2
  • Amir Jabbari 3
  • Mohammad Mehdi Mojahedi Moakhar 3
چکیده [English]

Using an aggregate supply-demand specification and its relevant variance decomposition analysis, this paper explores the major determinants of business cycles in the Iranian economy over the period 1970-2008.
Empirical results indicate that GDP has played the major role in its own instability during the period. This reveals the fact that the main components of GDP such as investment, consumption, trade balance and government expenditures have caused substantially business cycles. Additionally, the Iran’s business cycle has been resulted by the OPEC oil price and its fluctuations through trade balance, terms of trade (TOT) and exchange rate.
Moreover, the empirical results arising from the computed cross correlation coefficient between GDP and the relevant determinants show a co-movement relationship between GDP, prices and real money balances. Terms of trade and exchange rate have had a lagging effect and a leading one on the country’s GDP, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Business Cycles
  • Aggregate Supply-Demand Model
  • SVAR Model
  • Variance Analysis