نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، ایران

2 دانشیار گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، ایران

چکیده

ادبیات رشد و توسعه اقتصادی نشان می‏ دهد که سرمایه‏ گذاری داخلی و خارجی یکی از مهمترین ارکان رشد اقتصادی کشورها بوده است. از سوی دیگر مطالعات تجربی انجام گرفته اغلب به تاثیر مثبت سرمایه ‏گذاری مستقیم خارجی(FDI) بر رشد اقتصادی به ویژه در کشورهای کمترتوسعه یافته اشاره می‏ کند. این مقاله مبتنی بر رویکرد سیستم معادلات همزمان، به بررسی روابط متقابل میان رشد اقتصادی، FDI و سیاست های دولت در کنار سایر متغیرهای مهم اقتصادکلان می‏ پردازد. نتایج نشان می‏ دهد که ارتباط متقابل مثبت و معناداری میان تغییرات FDI و رشد اقتصادی در اقتصاد ایران طی دوره 96-1350 وجود دارد. سیاست مالی انبساطی دولت در قالب افزایش مخارج زیربنایی و کاهش درآمدهای مالیاتی بر تغییرات GDP و FDI تاثیر معنادار مثبت داشته است. شاخص سرمایه انسانی نیز تاثیر مثبت و معناداری بر تغییرات FDI می‏ گذارد ولی افزایش نرخ ارز اسمی باعث کاهش ورود FDI به اقتصاد کشور شده است. در نهایت متغیر مجازی تحریم‏ های سال 1391 بر تغییرات GDP و FDI تاثیر معنادار منفی گذاشته است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The Simultaneous Effects Of Economic Growth, Foreign Direct Investment And Government Polices In Iranian Economy.

نویسندگان [English]

  • Mosab Abdollahi Arani 1
  • Abdalali Monsef 2

1 Assistant Professor of Economics, Payame Noor University, Iran

2 Associate Professor of Economics, Payame Noor University, Iran

چکیده [English]

The literature on economic growth and development shows that domestic and foreign investment have been one of the most important pillars of economic growth. On the other hand, empirical studies often point to the positive impact of foreign direct investment (FDI) on economic growth, especially in less developed countries. This paper, based on the Simultaneous Equations System approach, examines the interrelationships between economic growth, FDI, and government policies along with other important macroeconomic variables. The results show that there is a significant positive correlation between FDI changes and economic growth in Iranian economy during the period of 1971-96. The government's expansionary fiscal policy in the form of increased infrastructure spending and lower tax revenues has had a significant positive impact on GDP and FDI changes. The human capital index also has a positive and significant effect on FDI changes, but an increase in the nominal exchange rate reduces FDI inflows into the economy. Finally, the dummy variable of the sanctions of 2012 has had a significant negative impact on GDP and FDI changes.

کلیدواژه‌ها [English]

  • "Economic Growth "
  • " Foreign Direct Investment (FDI) "
  • " Government Policy "
  • " Simultaneous Equation System "
  • "Three-Stage Least Squares Method (3SLS)"

1. فارسی

جهانگرد، اسفندیار؛ دانشمند، آرین؛ پناهی، سامان و بهنام نیک‏بین (1396)، «اثر سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی بر رشد اقتصادی ایران: بسط مدل پاجولا»، فصلنامه اقتصاد مالی، سال یازدهم، شماره 40، صص 95-115.
رئوفی، حمیدرضا و کاملیا قلم‏زن نیکو (1390)، «عوامل تأثیرگذار بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در 27 کشور منتخب (پیشرفته و درحال‌توسعه) از جمله ایران»، اقتصاد مالی (اقتصاد مالی و توسعه)، دوره 5، شماره 14، صص 116 - 137.
زمردیان، غلامرضا؛ حنیفی، فرهاد و بابک محبوبی (1397)، «بررسی میزان تأثیرپذیری سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی از توسعه بازار پولی و مالی در اقتصاد ایران»، فصلنامه علمی پژوهشی دانش سرمایه‌گذاری، سال هفتم، شماره 25، صص 223-243.
عبدالهی آرانی، مصعب (1391)، امکان‌سنجی نظریه منطقه بهینه پولی (OCA) برای کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی (اکو)، به راهنمایی دکتر جهانگیر بیابانی، رساله دکتری علوم اقتصادی، تهران: دانشگاه پیام نور مرکز تحصیلات تکمیلی و دکتری.
علیزاده، محمد؛ بابایی، مجید؛ جعفری، محمد و مهدی خدایی (1393)، «اثر متقابل سرمایه‏گذاری مستقیم خارجی و رشد اقتصادی در کشورهای عضو D8 (مدل معادلات هم‌زمان)»، فصلنامه سیاست‏های مالی و اقتصادی، سال دوم، شماره 6، صص 87- 104.
فرزین، محمدرضا؛ اشرفی، یکتا و فاطمه فهیمی‏فر (1391)، «بررسی اثر سرمایه‏گذاری مستقیم خارجی بر رشد اقتصادی: تلفیق روش‏های سیستم دینامیک و اقتصادسنجی»، فصلنامه پژوهش‏ها و سیاست‏های اقتصادی، سال بیستم، شماره 61، صص 29-62.
قلمباز، فرهاد؛ سوری، علی؛ عبدلی، قهرمان و محسن ابراهیمی (1397)، «بررسی تأثیر سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی بر رشد اقتصادی با تأکید بر نقش منابع طبیعی کاربرد مدل رگرسیون حد آستانه در داده‌های پانل»، مجله تحقیقات اقتصادی، دوره 53، شماره 4، شماره پیاپی 125، صص 881- 910.
کمیجانی، اکبر و صالح قویدل (1385)، «اثر سرریزهای سرمایه‏گذاری مستقیم خارجی در اشتغال ماهر و غیرماهر بخش خدمات در ایران»، مجله تحقیقات اقتصادی، شماره 76، صص 29-50.
گجراتی، دامور (1391)، مبانی اقتصادسنجی، ترجمه حمید ابریشمی، تهران: دانشگاه تهران، مؤسسه انتشارات.
معتمدی، سیما و تیمور رحمانی (1397)، «تأثیر سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی بر تشکیل سرمایه، بهره‌وری نیروی کار و رشد اقتصادی در کشورهای درحال‌توسعه»، فصلنامه علمی پژوهشی پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی، سال هشتم، شماره 30، صص 117-132.
مهدوی، ابوالقاسم (1383)، «تحلیلی بر نقش سرمایه‌گذاری خارجی در رشد اقتصادی»، مجله تحقیقات اقتصادی، شماره 66، صص 181-208.
نجاتی، مهدی (1396)، «بررسی نقش سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در اقتصاد ایران با استفاده از یک مدل تعادل عمومی»، نشریه علمی-پژوهشی سیاست‌گذاری اقتصادی، سال نهم، شماره 18، صص 65-100.

2. لاتین

Adams, S. (2009). "Foreign direct investment, domestic investment, and economic growth in Sub-Saharan Africa", Journal of Policy Modeling, Vol. 31, No. 6, pp. 939-949.
Baiashvili, Tamar & Luca Gattini (2020). "Impact of FDI on economic growth:
The role of country income levels and institutional strength", EIB Working Papers, No. 2020/02, European Investment Bank (EIB), Luxembourg.
Barro, R., & X. Sala-I-Martin, (1995). "Technological Diffusion, Convergence, and Growth". NBER Working Papers, No. 5151, National Bureau of Economic Research (NBER).
Balasubramanyam, V.N.; M. Salisu & D. Sapsford (1996). "Foreign Direct Investment and Growth in EP and IS Countries", The Economic Journal, Vol. 106, No. 434, pp. 92–105.
BENDE-NABENDE, A. & J. L. Ford (1998). "FDI, Policy Adjustment and Endogenous Growth: Multiplier Effects from a Small Dynamic Model for Taiwan, 1959-1995", World Development, Vol. 26, No. 7, pp. 1315-1330.
Blomstorm, Magnus & Air Kokko (2003). "Human Capital and Inward FDI", EIJS Working Paper Series, No. 167, Stockholm School of Economics, The European Institute of Japanese Studies (EIJS).
Borenztein, E.; De Gregorio, J. & J. W. Lee (1995). "How does foreign direct investment affect economic growth?", NBER Working Paper, No. 5057.
Borenztein, E.; De Gregorio, J. & J. W. Lee (1998). "How does foreign
direct investment affect economic growth", Journal of International Economics, No. 45, pp. 115-135.
Bouchoucha, Najeh & Walid Ali (2019). "The impact of FDI on economic growth
in Tunisia: An estimate by the ARDL approach", MPRA Paper, No. 91465.
Busse, M., & J.L. Groizard (2008). "Foreign Direct Investment, Regulations and Growth", World Economy, Vol. 31, No. 7, pp. 861–886.
Diamond, J. (1989). "Government Expenditure and Economic Growth: An Empirical Investigation", IMF working Paper, No. 8945, Washington D.C.
Dritakis, N. & P. et Stamatiou (2014). "Exports, Foreign Direct Investment and Economic Growth for Five European Countries: Granger Causality Tests in Panel Data", Applied Economics Quarterly, Vol. 60, No. 4, pp. 253-272.
Dunning, John H. (1974). Economic Analysis and Multinational Enterprises, London: George Allen & Unwin.
Ford, J. L.; Sen, Somnath & Hongxu Wei (2010). "A simultaneous equation model of economic growth, FDI and government policy in China", Department of Economics Discussion Paper, pp. 10-25, University of Birmingham.
Ghatak, A. & F. Halicioglu (2006). "Foreign Direct Investment and Economic Growth: Some Evidence from Across the World", MPRA Paper, No. 3563, Munich Personal RePEc Archive (MPRA).
Girma, S. (2003). "Absorptiive Capacity and Productivity Spillovers from FDI: a threshold regression analysis", European Economic Group, Working Paper, No. 25/2003.
Grossman, P.J. (1983), "Government and Economic Growth. A non-linear Relationship", Public Choice, Vol. 56, pp. 193-200.
Gupta, S.; Clements, B.; Baldacci, E. & C. Mulas-Granados (2002). "Expenditure Composition, Fiscal Adjustment, and Growth in Low-income Countries", IMF Working Paper, No. 02/77, Washington D.C.
Hansen, H. & J. et Rand (2006). "On the casual links between FDI and growth in
developing countries ", World Economy, Vol. 29, No. 1, pp. 21-41.
Herzer, D.; Nowak-Lehmann D. F. & B. Siliverstovs (2006). "Export-led growth in Chile: Assessing the role of export composition in productivity growth", The Developing Economies, Vol. 44, No. 3.
Kweka, Josaphat P. & Oliver Morrissey (1999). "Government Spending and Economic Growth in Tanzania, 1965-1996 ", CREDIT Research Paper, No. 00/6.
Lipsey, R. E. (1999). The role of FDI in international capital flows, Chicago University Press: Chicago, pp. 307-331.
Lucas, R. E. (1988). "On the mechanics of economic development", Journal of Monetary Economics, Vol. 22, No. 1, pp. 3–42.
Makki, S. S., & Somwaru, A. (2004). "Impact of Foreign Direct Investment and Trade on Economic Growth: Evidence from Developing Countries", American Journal of Agricultural Economics, Vol. 86, No. 3, pp. 795–801.
Moosa, I. A. (2002). Foreign Direct Investment: Theory, Evidence and Practice, London: Palgrave.
Moosa, I. A., & B.A. Cardak (2006). "The determinants of foreign direct investment: An extreme bound analysis", Journal of Multinational Financial Management, No. 16, pp. 199-211.
Nedfo, N.F. (2003). "Impact des Investissements Direct Etrangers sur la Croissance: Quelque Résultats sur les pays Africains au Sud du Sahara", Banque de Etats de l’Afrique Centrale, No. 3.
Omri, A. & B. Kahouli (2014). "The nexus between foreign investment, domestic capital and economic growth: empirical evidence from the MENA region", Research In Economics, Vol. 68, pp. 257-263.
Ovenseri-Ogbom, O. Friday (2016). "A Simultaneous Equation Analysis of The Relationship Between Foreign Direct Investment, Public Expenditure And Economic Growth In Nigeria", European Scientific Journal, Vol. 12, No. 4, pp. 483-496.
Pessoa, A. (2007). "FDI and host country productivity: a review", FEP Working Papers, Universidade do Porto, Faculdade de Economia do Porto (FEP), No. 251.
Rogmans, T. & H. Ebbers (2013). "The determinants of foreign direct investment in the Middle East North Africa region", International Journal of Emerging Markets, Vol. 8, No. 3, pp. 240-257.
Romer P. (1986). "Increasing Returns and long Run Growth", Journal of Political
Economy
, Vol. 94, No. 5, pp. 1002-1037.
Romer, P. (1990). "Endogenous technological change", Journal of Political Economy, Vol. 98, No. 5, pp. 71-102.
Ruxanda, Gheorghe & Muraru, Andreea (2010). "FDI and Economic Growth. Evidence From Simultaneous Equation Models", Romanian Journal of Economic Forecasting, Vol. 13, No. 1, pp. 45-58.
Sala-I-Martin, X. (1996). "Regional cohesion: evidence and theories of regional growth and convergence", European Economic Review, Vol. 40, No. 6, pp. 1325–1352.
Solow R (1970). Growth Theory: An Exposition, New York: Oxford University Press.
Solow R. (1957). "Technical Change and the Aggregate Production Function", Review of Economics and Statistics, No. 39, pp. 312-320.
Solow, R. M. (1956). "A Contribution to the Theory of Economic Growth", The Quarterly Journal of Economics, Vol. 70, No. 1, p. 65.
Sosoli, Donny (2018). "The Impact of Foreign Direct Investment on Economic Growth (a Causal Study in the United States)", BISE: Jurnal Pendidikan Bisnis dan Ekonomi, Vol. 4, No. 1, https://jurnal.uns.ac.id/bise.
UNCTAD (2005). World FDI Report, Washington D. C.: Annual Report Series.
CAPTCHA Image